Zawgyi

လူတိုင္းဖုန္းသုံးတဲ့အခါ လုပ္မိတက္တဲ့ မေကာင္းတဲ့ အမွား (၅)ခု

ဖုန္းေတြဟာ လူေတြနဲ႔ အၿမဲတမ္းအတူရွိတဲ့ အေဖာ္တစ္ေယာက္လို ျဖစ္ေနပါၿပီ။ဒါေၾကာင့္ ဖုန္းသုံးတဲ့ အခါမွာ အမွားေတမျဖစ္ေအာင္ ေဖာ္ျပလ်ဳကိပါတယ္။

(၁) ဖုန္းနဲ႔အတူအိပ္ျခင္း။

ဖုန္းဆိုတာဟာ အေျခခံအားျဖင့္ လွ်ပ္စီးသံလိုက္စက္ကြင္းေတြကို ကူးေျပာင္းေပးတဲ့၊ လက္ခံေပးတဲ့ ပစၥည္းတစ္ခုပါ။

ဆိုလိုခ်င္တာက ဖုန္းကေန ေရဒီယိုလႈိင္းေတြ ထြက္ပါတယ္။ေရဒီယိုလႈိင္းေတြနဲ႔ အခ်ိန္ၾကာထိေတြ႕ျခင္းက ဦးေႏွာက္ကို ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္လို႔ ေလ့လာသူေတြက ဆိုပါတယ္။

ေနာက္ၿပီး ဖုန္းကိုအနားမွာထားအိပ္တဲ့အခါ ဖုန္းမက္ေဆ့စ္ပဲျဖစ္ျဖစ္ Noti တက္လာတဲ့အခါ ဦးေႏွာက္က ႏိုးထသြားၿပီး အိပ္စက္ျခင္းစက္ဝန္းကို အေႏွာင့္အယွက္ ျဖစ္ေစပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ျဖစ္ႏိုင္မယ္ဆိုရင္ ဖုန္းပိတ္အိပ္ပါ၊ Airplane Mode လုပ္အိပ္ပါ။ ဒါမွမဟုတ္ ဖုန္းကို အျခားအခန္းမွာ ထားထားလိုက္ပါေနာ္။

(၂) ဆက္သြယ္မႈလိုင္း အားနည္းေနခ်ိန္ အသုံးျပဳျခင္း။

ဖုန္းလိုင္းအားနည္းေလ၊ ဖုန္းကေန ေရဒီယိုသံလိုက္လႈိင္းေတြကို ပိုစုတ္ယူရေလပါ။ အဲလိုအခ်ိန္မွာ ဖုန္းကေန စြမ္းအင္ေတြ အမ်ားႀကီးသုံးေနရတဲ့အတြက္ က်န္းမာေရးကို

ထိခိုက္ေစပါတယ္ေနာ္။ဒါေၾကာင့္ဘဲ ဖုန္းလိုင္းအား နည္းေနခ်ိန္မွာ မျဖစ္မေနဖုန္းဆက္ရမယ့္ ကိစၥရွိရင္ ႀကိဳးဖုန္းသုံးဖို႔၊ လက္ကိုင္ဖုန္းကို လူနဲ႔တက္ႏိုင္သမွ် ေဝးေဝးထားဖို႔

စာအုပ္ကိုေရးသားသူ ေဒါက္တာ Devra Davis က အႀကံျပဳထားပါတယ္။ဒါ့အျပင္ ဖုန္းလိုင္းအားက်ေနတဲ့အခ်ိန္ ဖုန္းသုံးျခင္းက ဖုန္းအပူခ်ိန္တက္ေစတာပါ။

(၃) ဖုန္းကို အသားအေရနဲ႔ထိေတြ႕ျခင္း

ဆဲလ္ဖုန္းသုံးျခင္းနဲ႔ ကင္ဆာေရာဂါၾကားမွာ ဆက္စပ္မႈရွိေနတယ္ဆိုတဲ့ ေလ့လာေတြ႕ရွိမႈေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ရွိပါတယ္။ဖုန္းလိုင္းအား 900 MHz ဝန္းက်င္

ထြက္ေနတဲ့အခါ ဖုန္းက ပူလာပါတယ္ေနာ္။ အဲလိုအခ်ိန္မွာ ဖုန္းကို အသားအေရနဲ႔ထိေတြ႕ေစမယ္ဆိုရင္ အသားအေရကေန ဖုန္းရဲ႕အပူေတြကို စုတ္ယူလိုက္မွာပါ။

အဲလိုစုတ္ယူျခင္းက အသားအေရအတြက္ မေကာင္းႏိုင္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဖုန္းေျပာတဲ့အခါ ဖုန္းကိုမ်က္ႏွာနဲ႔မထိေတြ႕မိေအာင္

နားၾကပ္သုံးၿပီး (သို႔မဟုတ္) စပီကာဖြင့္ၿပီး ေျပာပါေနာ္။ဖုန္းလိုင္းအားနည္းေနခ်ိန္၊ ဖုန္းပူေနခ်ိန္မွာ အသားအေရနဲ႔ ေဝးေဝးထားပါ။

(၄) ဖုန္း Screen ကို ၾကည့္တဲ့ ကိုယ္ေနဟန္ထား မွားယြင္းျခင္း။

မွားယြင္းတဲ့ ကိုယ္ေနဟန္ထားနဲ႔ ဖုန္းသုံးျခင္းေၾကာင့္ Tenosynovitis လို႔ေခၚတဲ့ လက္မနာက်င္မႈ၊ Text Neck လို႔ေခၚတဲ့ ဇက္ပိုးနာက်င္မႈေတြ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။

ဖုန္းမ်က္ႏွာျပင္ကို ငုံ႔ၾကည့္ဖို႔ ဇက္ပိုးကို ေကြးရတဲ့အခါ ေက်ာ႐ိုးမႀကီးကို တျဖည္းျဖည္း ထိခိုက္လာပါတယ္ေနာ္။ အခ်ိန္ၾကာတဲ့အခါ ဇက္ပိုးရဲ႕ အေလးခ်ိန္ဟာ ၅ ဆေလာက္

ပိုေလးလာတယ္လို႔ ခံစားရပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီကေန ဇက္ေၾကာနာတာ၊ ကိုယ္ေနဟန္ထား မမွန္ကန္တာေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ဒါေၾကာင့္ ဖုန္းသုံးတဲ့အခါ

မ်က္လုံးနဲ႔တစ္တန္းထဲမွာထားပါ။ လည္ပင္းကိုေကြးၿပီး ေခါင္းငုံ႔သုံးတာမ်ိဳး တတ္ႏိုင္သမွ် ေရွာင္ပါေနာ္။

(၅) ဖုန္းကထြက္တဲ့ အျပာေရာင္အလင္းတန္းနဲ႔ အခ်ိန္ၾကာထိေတြ႕ျခင္း။

ဖုန္း Screen ကထြက္တဲ့ အလင္းဟာ အိပ္စက္ျခင္းစက္ဝန္းကို ပုံမွန္လည္ပတ္ေစတဲ့ Melatonin ေဟာ္မုန္းကို ပ်က္စီးေစပါတယ္ေနာ္။အျပာေရာင္အလင္းတန္းဟာ

ေခါင္းကိုက္ေစတဲ့အျပင္ မ်က္စိနဲ႔ အျမင္အာ႐ုံျပႆနာေတြ ျဖစ္ေစပါတယ္။ဒါေၾကာင့္ အေမွာင္ထဲမွာ မျဖစ္မေန ဖုန္းသုံးရမယ္ဆိုရင္ ဖုန္းအလင္းပမာဏကို အနိမ့္ဆုံး

ေလွ်ာ့ထားပါ။ဒါမွမဟုတ္ အျပာေရာင္အလင္းတန္း မထြက္ေစတဲ့ Filter မ်ိဳး သုံးပါ။ အခုေျပာေနရင္းေတာင္ အထက္မွာ ေျပာခဲ့တဲ့အမွားေတြ

သင္လုပ္မိေနႏိုင္ပါတယ္ေနာ္။ ဘာမွမျဖစ္ေသးလို႔ဆိုၿပီး လက္လႊတ္စပယ္ မေနသင့္ပါဘူး။ဆိုးက်ိဳးေတြက ခ်က္ခ်င္းမျဖစ္ပါဘူး။ တျဖည္းျဖည္း လႈိက္စားလာမွာပါေနာ္။

Unicode

လူတိုင်းဖုန်းသုံးတဲ့အခါ လုပ်မိတက်တဲ့ မကောင်းတဲ့ အမှား (၅)ခု

ဖုန်းတွေဟာ လူတွေနဲ့ အမြဲတမ်းအတူရှိတဲ့ အဖော်တစ်ယောက်လို ဖြစ်နေပါပြီ။ဒါကြောင့် ဖုန်းသုံးတဲ့ အခါမှာ အမှားတေမဖြစ်အောင် ဖော်ပြလျုကိပါတယ်။

(၁) ဖုန်းနဲ့အတူအိပ်ခြင်း။

ဖုန်းဆိုတာဟာ အခြေခံအားဖြင့် လျှပ်စီးသံလိုက်စက်ကွင်းတွေကို ကူးပြောင်းပေးတဲ့၊ လက်ခံပေးတဲ့ ပစ္စည်းတစ်ခုပါ။

ဆိုလိုချင်တာက ဖုန်းကနေ ရေဒီယိုလှိုင်းတွေ ထွက်ပါတယ်။ရေဒီယိုလှိုင်းတွေနဲ့ အချိန်ကြာထိတွေ့ခြင်းက ဦးနှောက်ကို ထိခိုက်စေနိုင်တယ်လို့ လေ့လာသူတွေက ဆိုပါတယ်။

နောက်ပြီး ဖုန်းကိုအနားမှာထားအိပ်တဲ့အခါ ဖုန်းမက်ဆေ့စ်ပဲဖြစ်ဖြစ် Noti တက်လာတဲ့အခါ ဦးနှောက်က နိုးထသွားပြီး အိပ်စက်ခြင်းစက်ဝန်းကို အနှောင့်အယှက် ဖြစ်စေပါတယ်။

ဒါကြောင့်ဖြစ်နိုင်မယ်ဆိုရင် ဖုန်းပိတ်အိပ်ပါ၊ Airplane Mode လုပ်အိပ်ပါ။ ဒါမှမဟုတ် ဖုန်းကို အခြားအခန်းမှာ ထားထားလိုက်ပါနော်။

(၂) ဆက်သွယ်မှုလိုင်း အားနည်းနေချိန် အသုံးပြုခြင်း။

ဖုန်းလိုင်းအားနည်းလေ၊ ဖုန်းကနေ ရေဒီယိုသံလိုက်လှိုင်းတွေကို ပိုစုတ်ယူရလေပါ။ အဲလိုအချိန်မှာ ဖုန်းကနေ စွမ်းအင်တွေ အများကြီးသုံးနေရတဲ့အတွက် ကျန်းမာရေးကို

ထိခိုက်စေပါတယ်နော်။ဒါကြောင့်ဘဲ ဖုန်းလိုင်းအား နည်းနေချိန်မှာ မဖြစ်မနေဖုန်းဆက်ရမယ့် ကိစ္စရှိရင် ကြိုးဖုန်းသုံးဖို့၊ လက်ကိုင်ဖုန်းကို လူနဲ့တက်နိုင်သမျှ ဝေးဝေးထားဖို့

စာအုပ်ကိုရေးသားသူ ဒေါက်တာ Devra Davis က အကြံပြုထားပါတယ်။ဒါ့အပြင် ဖုန်းလိုင်းအားကျနေတဲ့အချိန် ဖုန်းသုံးခြင်းက ဖုန်းအပူချိန်တက်စေတာပါ။

(၃) ဖုန်းကို အသားအရေနဲ့ထိတွေ့ခြင်း

ဆဲလ်ဖုန်းသုံးခြင်းနဲ့ ကင်ဆာရောဂါကြားမှာ ဆက်စပ်မှုရှိနေတယ်ဆိုတဲ့ လေ့လာတွေ့ရှိမှုတွေ တော်တော်များများ ရှိပါတယ်။ဖုန်းလိုင်းအား 900 MHz ဝန်းကျင်

ထွက်နေတဲ့အခါ ဖုန်းက ပူလာပါတယ်နော်။ အဲလိုအချိန်မှာ ဖုန်းကို အသားအရေနဲ့ထိတွေ့စေမယ်ဆိုရင် အသားအရေကနေ ဖုန်းရဲ့အပူတွေကို စုတ်ယူလိုက်မှာပါ။

အဲလိုစုတ်ယူခြင်းက အသားအရေအတွက် မကောင်းနိုင်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် ဖုန်းပြောတဲ့အခါ ဖုန်းကိုမျက်နှာနဲ့မထိတွေ့မိအောင်

နားကြပ်သုံးပြီး (သို့မဟုတ်) စပီကာဖွင့်ပြီး ပြောပါနော်။ဖုန်းလိုင်းအားနည်းနေချိန်၊ ဖုန်းပူနေချိန်မှာ အသားအရေနဲ့ ဝေးဝေးထားပါ။

(၄) ဖုန်း Screen ကို ကြည့်တဲ့ ကိုယ်နေဟန်ထား မှားယွင်းခြင်း။

မှားယွင်းတဲ့ ကိုယ်နေဟန်ထားနဲ့ ဖုန်းသုံးခြင်းကြောင့် Tenosynovitis လို့ခေါ်တဲ့ လက်မနာကျင်မှု၊ Text Neck လို့ခေါ်တဲ့ ဇက်ပိုးနာကျင်မှုတွေ ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။

ဖုန်းမျက်နှာပြင်ကို ငုံ့ကြည့်ဖို့ ဇက်ပိုးကို ကွေးရတဲ့အခါ ကျောရိုးမကြီးကို တဖြည်းဖြည်း ထိခိုက်လာပါတယ်နော်။ အချိန်ကြာတဲ့အခါ ဇက်ပိုးရဲ့ အလေးချိန်ဟာ ၅ ဆလောက်

ပိုလေးလာတယ်လို့ ခံစားရပါလိမ့်မယ်။ အဲဒီကနေ ဇက်ကြောနာတာ၊ ကိုယ်နေဟန်ထား မမှန်ကန်တာတွေ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ဒါကြောင့် ဖုန်းသုံးတဲ့အခါ

မျက်လုံးနဲ့တစ်တန်းထဲမှာထားပါ။ လည်ပင်းကိုကွေးပြီး ခေါင်းငုံ့သုံးတာမျိုး တတ်နိုင်သမျှ ရှောင်ပါနော်။

(၅) ဖုန်းကထွက်တဲ့ အပြာရောင်အလင်းတန်းနဲ့ အချိန်ကြာထိတွေ့ခြင်း။

ဖုန်း Screen ကထွက်တဲ့ အလင်းဟာ အိပ်စက်ခြင်းစက်ဝန်းကို ပုံမှန်လည်ပတ်စေတဲ့ Melatonin ဟော်မုန်းကို ပျက်စီးစေပါတယ်နော်။အပြာရောင်အလင်းတန်းဟာ

ခေါင်းကိုက်စေတဲ့အပြင် မျက်စိနဲ့ အမြင်အာရုံပြဿနာတွေ ဖြစ်စေပါတယ်။ဒါကြောင့် အမှောင်ထဲမှာ မဖြစ်မနေ ဖုန်းသုံးရမယ်ဆိုရင် ဖုန်းအလင်းပမာဏကို အနိမ့်ဆုံး

လျှော့ထားပါ။ဒါမှမဟုတ် အပြာရောင်အလင်းတန်း မထွက်စေတဲ့ Filter မျိုး သုံးပါ။ အခုပြောနေရင်းတောင် အထက်မှာ ပြောခဲ့တဲ့အမှားတွေ

သင်လုပ်မိနေနိုင်ပါတယ်နော်။ ဘာမှမဖြစ်သေးလို့ဆိုပြီး လက်လွှတ်စပယ် မနေသင့်ပါဘူး။ဆိုးကျိုးတွေက ချက်ချင်းမဖြစ်ပါဘူး။ တဖြည်းဖြည်း လှိုက်စားလာမှာပါနော်။