Zawgyi

အသဲကင္ဆာ ျဖစ္ေစတတ္ေသာ မႈိစြဲ တဲ့ အသီးအႏွံ မ်ားကို စားသုံးမိျခင္း

အယ္လဖာေတာက္ဆင္(aflatoxin) အဆိပ္ရွိ တဲ့ မႈိကထုတ္တဲ့ မႈိဆိပ္ျဖစ္ ပါတယ္။ စားသုံးမႈိလို ႀကီးမားတဲ့အ႐ြယ္အစား

မဟုတ္ဘဲ Fungi အဆင့္သာ ရွိပါတယ္။ မ်က္စိနဲ႔ ျမင္ေတြ႕ႏိုင္ၿပီ းအ႐ြယ္ အစားကေတာ့အေတာ္ေသးငယ္ပါတယ္။

ေကာက္႐ိုး၊ႏွံစားသီးႏွံမ်ား၊အာလူး၊ ေျပာင္းဖူး၊ သစ္ၾကားသီးနဲ႔ေျမပဲတို႔လိုအေစ့အဆံေတြနဲ႔ င႐ုတ္သီးေျခာက္ေတြမွာ မႈိေလးေတြ

တက္ေနတာ ေတြ႕ဘူးၾက မွာပါ။ ဒီမႈိကေတာ့ သိတဲ့သူ အမ်ားစုေၾကာက္ၾကတဲ့ အယ္လဖာေတာက္ဆင္ (aflatoxin)ဆိုတဲ့မႈိဆိပ္ထုတ္တဲ့

မႈိျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ကိုဘာေၾကာင့္ေၾကာက္ၾကတာလည္းဆိုေတာ့ သူကေန ထုတ္လိုက္တဲ့ မႈိအဆိပ္ေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။

သူကေတာ့ ပူေႏြးၿပီး စြတ္ဆိုတဲ့ အခ်ိန္ေတြမွာ ေပါက္တတ္ ပါတယ္။ ဒီမႈိက သီးႏွံေတြကို ရိတ္သိမ္းတဲ့ အခါမွာျဖစ္ေစ၊

သိုေလွာင္စဥ္မွာျဖစ္ေစ ေတြ႕ျမင္ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ မႈိတက္တယ္ ဆိုတာ ရွင္သန္ ေနတာနဲ႔ ေရေငြ႕ နဲ႔စိုထိုင္းဆမရွိရင္ မျဖစ္တတ္ ပါဘူး။

ဒီလိုမႈိစြဲထားတဲ့ သီးႏွံေတြကို ဆီႀကိတ္လိုက္တာ ျဖစ္ေစ၊ အမႈန႔္ျပဳလုပ္လိုက္တာ ျဖစ္ေစ၊ စားသုံးကုန္တစ္ခုခုျပဳလုပ္လိုက္တာျဖစ္ေစ

ဒီမႈိကထြက္တဲ့ အဆိပ္ ကစားသုံးသူ ထံကို သက္ေရာက္ သြားပါ ေတာ့မယ္။ ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုေတာ့ မႈိကို သာမန္မ်က္စိ

နဲ႔မျမင္ႏိုင္တာ ေၾကာင့္ပါ။ မႈိစြဲသြားတဲ့ အစိတ္အပိုင္း ကေရနဲ႔ေဆးေၾကာလို႔ မေျပာင္ေတာ့ ပါဘူး။ မႈိစြဲထားတာကို တိရိစာၦန္စာ

ႀကိတ္လိုက္မယ္ ဆိုရင္ ဒီအစာကို စားမိတဲ့ တိရိစာၦန္ကရတဲ့ အသားေတြနဲ႔ႏို႔ထြက္ပစၥည္းေတြ၊ ဥေတြကေန လူကိုထပ္ၿပီး

အဆိပ္သင့္ ေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အစာထုတ္လုပ္မႈ ကြင္းဆက္မႈ စားသုံးသူေတြ အတြက္က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫႊတ္ၿပီး ေဘးကင္းလုံၿခဳံတဲ့

အစားအစာေတြ ရရွိဖို႔ အေတာ္ကို ေရးပါ လွပါတယ္ ဒီမႈိရဲ႕ အဆိပ္က အသဲကင္ဆာ ျဖစ္ေစ ပါတယ္။ အယ္ဖာေတာက္ဆင္မႈိရဲ႕

အဆိပ္ကေထာပတ္ေတြ၊ ဆီေတြ၊သီးႏွံအေျခာက္ေတြ၊သီးႏွံအမႈန႔္ေတြ၊ႏို႔ထြက္ပစၥည္းနဲ႔ အသားေတြမွာ ေတာင္ပါ လာႏိုင္ ပါတယ္။

ဒီမႈိကို မိုကၠ႐ိုစကုတ္နဲ႔ ၾကည့္မယ္ ဆိုရင္ ေဒါင္းၿမီးပုံစံရွိတာကို ေတြ႕ရ ပါတယ္။ အပူခ်ိန္ အေနနဲ႔ကေတာ့ေန႔ဘက္ကို ၃၂

ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္နဲ႔ ညဘက္ကို၂၄ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ ရွိတဲ့ အခါမွာ ႏွံစားသီးႏွံေတြမွာဒီမႈိလာစြဲ တတ္ပါ တယ္။ စြတ္စို

ထိုင္းမႈိင္းမႈ၁၄ရာခိုင္ႏႈန္းထက္ ပိုမ်ားရင္လည္း အယ္ဖာေတာက္ဆင္မႈိလာပါမယ္။ အယ္ဖာေတာက္ဆင္မႈိ ဆိပ္ဘီ ၁ (Afatoxin B1)

ကသူရဲ႕ အျခားမ်ိဳးကြဲေတြထက္ အဆိပ္ပိုျပင္းပါတယ္။ ဒီမႈိပါတာကိုစားမိတဲ့ တိရိစာၦန္ေတြလည္း အသည္းေျခာက္ႏိုင္ ၊ေသႏိုင္ ပါတယ္။

ပါမုန႔္ေတြမွာလည္းဒီမႈ တြယ္ကပ္ ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မႈိ စိမ္းေလးေတြလာ တြယ္ေနၿပီ ဆိုရင္ အစားအစာကိုျပစ္လိုက္ပါ။

အဲဒီ ေနရာကိုလည္း ေရေႏြးပူပူနဲ႔ ေဆးေၾကာပစ္ပ ါAspergillus Flavus နဲ႔ Aspergillus parasiticus ဆိုတဲ့မႈိမ်ိဳး

ေတြက Aflatoxins ထုတ္တဲ့ မႈိေတြ ျဖစ္ပါ တယ္။ ေပ်ာ္႐ြင္၊က်န္းမာၿပီးကိုယ္စိတ္ႏွစ္ပါးခ်မ္းသာစြာျဖင့္ေကာင္းစြာအသက္ရွည္ႏိုင္ၾကပါေစ

Unicode

အသဲကင်ဆာ ဖြစ်စေတတ်သော မှိုစွဲ တဲ့ အသီးအနှံ များကို စားသုံးမိခြင်း

အယ်လဖာတောက်ဆင်(aflatoxin) အဆိပ်ရှိ တဲ့ မှိုကထုတ်တဲ့ မှိုဆိပ်ဖြစ် ပါတယ်။ စားသုံးမှိုလို ကြီးမားတဲ့အရွယ်အစား

မဟုတ်ဘဲ Fungi အဆင့်သာ ရှိပါတယ်။ မျက်စိနဲ့ မြင်တွေ့နိုင်ပြီ းအရွယ် အစားကတော့အတော်သေးငယ်ပါတယ်။

ကောက်ရိုး၊နှံစားသီးနှံများ၊အာလူး၊ ပြောင်းဖူး၊ သစ်ကြားသီးနဲ့မြေပဲတို့လိုအစေ့အဆံတွေနဲ့ ငရုတ်သီးခြောက်တွေမှာ မှိုလေးတွေ

တက်နေတာ တွေ့ဘူးကြ မှာပါ။ ဒီမှိုကတော့ သိတဲ့သူ အများစုကြောက်ကြတဲ့ အယ်လဖာတောက်ဆင် (aflatoxin)ဆိုတဲ့မှိုဆိပ်ထုတ်တဲ့

မှိုဖြစ်ပါတယ်။ သူ့ကိုဘာကြောင့်ကြောက်ကြတာလည်းဆိုတော့ သူကနေ ထုတ်လိုက်တဲ့ မှိုအဆိပ်ကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။

သူကတော့ ပူနွေးပြီး စွတ်ဆိုတဲ့ အချိန်တွေမှာ ပေါက်တတ် ပါတယ်။ ဒီမှိုက သီးနှံတွေကို ရိတ်သိမ်းတဲ့ အခါမှာဖြစ်စေ၊

သိုလှောင်စဉ်မှာဖြစ်စေ တွေ့မြင်ရတာ ဖြစ်ပါတယ်။ မှိုတက်တယ် ဆိုတာ ရှင်သန် နေတာနဲ့ ရေငွေ့ နဲ့စိုထိုင်းဆမရှိရင် မဖြစ်တတ် ပါဘူး။

ဒီလိုမှိုစွဲထားတဲ့ သီးနှံတွေကို ဆီကြိတ်လိုက်တာ ဖြစ်စေ၊ အမှုန့်ပြုလုပ်လိုက်တာ ဖြစ်စေ၊ စားသုံးကုန်တစ်ခုခုပြုလုပ်လိုက်တာဖြစ်စေ

ဒီမှိုကထွက်တဲ့ အဆိပ် ကစားသုံးသူ ထံကို သက်ရောက် သွားပါ တော့မယ်။ ဘာကြောင့်လည်းဆိုတော့ မှိုကို သာမန်မျက်စိ

နဲ့မမြင်နိုင်တာ ကြောင့်ပါ။ မှိုစွဲသွားတဲ့ အစိတ်အပိုင်း ကရေနဲ့ဆေးကြောလို့ မပြောင်တော့ ပါဘူး။ မှိုစွဲထားတာကို တိရိစ္ဆာန်စာ

ကြိတ်လိုက်မယ် ဆိုရင် ဒီအစာကို စားမိတဲ့ တိရိစ္ဆာန်ကရတဲ့ အသားတွေနဲ့နို့ထွက်ပစ္စည်းတွေ၊ ဥတွေကနေ လူကိုထပ်ပြီး

အဆိပ်သင့် စေပါတယ်။ ဒါကြောင့် အစာထုတ်လုပ်မှု ကွင်းဆက်မှု စားသုံးသူတွေ အတွက်ကျန်းမာရေးနဲ့ ညီညွှတ်ပြီး ဘေးကင်းလုံခြုံတဲ့

အစားအစာတွေ ရရှိဖို့ အတော်ကို ရေးပါ လှပါတယ် ဒီမှိုရဲ့ အဆိပ်က အသဲကင်ဆာ ဖြစ်စေ ပါတယ်။ အယ်ဖာတောက်ဆင်မှိုရဲ့

အဆိပ်ကထောပတ်တွေ၊ ဆီတွေ၊သီးနှံအခြောက်တွေ၊သီးနှံအမှုန့်တွေ၊နို့ထွက်ပစ္စည်းနဲ့ အသားတွေမှာ တောင်ပါ လာနိုင် ပါတယ်။

ဒီမှိုကို မိုက္ကရိုစကုတ်နဲ့ ကြည့်မယ် ဆိုရင် ဒေါင်းမြီးပုံစံရှိတာကို တွေ့ရ ပါတယ်။ အပူချိန် အနေနဲ့ကတော့နေ့ဘက်ကို ၃၂

ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်နဲ့ ညဘက်ကို၂၄ဒီဂရီစင်တီဂရိတ် ရှိတဲ့ အခါမှာ နှံစားသီးနှံတွေမှာဒီမှိုလာစွဲ တတ်ပါ တယ်။ စွတ်စို

ထိုင်းမှိုင်းမှု၁၄ရာခိုင်နှုန်းထက် ပိုများရင်လည်း အယ်ဖာတောက်ဆင်မှိုလာပါမယ်။ အယ်ဖာတောက်ဆင်မှို ဆိပ်ဘီ ၁ (Afatoxin B1)

ကသူရဲ့ အခြားမျိုးကွဲတွေထက် အဆိပ်ပိုပြင်းပါတယ်။ ဒီမှိုပါတာကိုစားမိတဲ့ တိရိစ္ဆာန်တွေလည်း အသည်းခြောက်နိုင် ၊သေနိုင် ပါတယ်။

ပါမုန့်တွေမှာလည်းဒီမှု တွယ်ကပ် ပါတယ်။ ဒါကြောင့်မှို စိမ်းလေးတွေလာ တွယ်နေပြီ ဆိုရင် အစားအစာကိုပြစ်လိုက်ပါ။

အဲဒီ နေရာကိုလည်း ရေနွေးပူပူနဲ့ ဆေးကြောပစ်ပ ါAspergillus Flavus နဲ့ Aspergillus parasiticus ဆိုတဲ့မှိုမျိုး

တွေက Aflatoxins ထုတ်တဲ့ မှိုတွေ ဖြစ်ပါ တယ်။ ပျော်ရွင်၊ကျန်းမာပြီးကိုယ်စိတ်နှစ်ပါးချမ်းသာစွာဖြင့်ကောင်းစွာအသက်ရှည်နိုင်ကြပါစေ