Zawgyi

ဒီလိုအံမခန္းတဲ့ စစ္သည္ေတာ္ေတြဟာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ရွီအန္းၿမိဳ႕ လီရွန္းေတာင္ေပၚမွာရွိတဲ့ ပထမဆုံးတ႐ုတ္အင္ပါယာရဲ႕ ခ်င္ဧကရာဇ္ Qin Shi Huang ရဲ႕

ဂူသခ်ႋဳင္းမွာရွိပါတယ္။ ခ်င္ဧကရာဇ္ တမလြန္ဘဝမွာ အေစာင့္အေရွာက္ေတြနဲ႔ စစ္သည္ေတာ္ေတြနဲ႔ ျပည့္စုံေစဖို႔ သူ႔ရဲ႕အုတ္ဂူေဘးမွာ

ဒီစစ္သည္ေတာ္႐ုပ္ေတြကို ျမဳပ္ႏွံထားခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ ခ်င္စီဟြင္ (Qin Shihuang) ဘုရင္ဟာ ကြဲျပားေနေသာတိုင္းျပည္ အသီးသီးကို

သိမ္းပိုက္စည္း႐ုံးႏိုင္ၿပီး တ႐ုတ္ျပညရဲ႕ပထမအင္ပါယာ ခ်င္မင္းဆက္ေခတ္ Qin Dynasty (221–207 BC) ကိုစတင္တည္ေထာင္ခဲ့ေသာ ဘုရင္လည္းျဖစ္ပါတယ္။

အင္အားႀကီးမားတဲ့ ခ်င္မင္းဆက္ရဲ႕ တာရာကိုတာစစ္သည္ေတာ္(Terracotta Army) ႐ုပ္ေတြကို ႐ြံ႕ေတြနဲ႔စီမံဖန္တီးခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။

စစ္သည္မ်ား ၊ သူရဲေကာင္းမ်ား ၊ စစ္တပ္ဖြဲ႕စည္းပုံ ၊ စစ္ယာဥ္မ်ား အစရွိတာေတြကို ဖန္တီးထားခဲ့တာပါ။

ဒီလိုေဆာက္လုပ္ဖန္တီးရာမွာ လူအင္အား ၇သိန္းေက်ာ္ကို သုံးခဲ့ရၿပီး အခ်ိန္ ႏွစ္ေပါင္း ၄၀ေတာင္ၾကာျမင့္ခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

တည္ေဆာက္ခဲ့သည့္အေၾကာင္းရင္း

ပထမအင္ပါယာႀကီးခ်င္မင္းဆက္သည္ သူ႔၏တမလြန္ဘဝတြင္ ဘုန္းတခိုး အၿခံအရံ စစ္သည္ေတာ္မ်ားႏွင့္ျပည့္စုံလိုေသာေၾကာင့္

ယခုရွိေသာ စစ္သည္စစ္တပ္အတိုင္း တည္ေဆာက္ကာ သူ၏အုတ္သခ်ိဳင္းအနားတြင္ ျမႇဳပ္ႏွံရန္အမိန႔္ေပးခဲ့သည္။

သူ၏အင္ပါယာ ႀကီးက်ယ္ခမ္းနားမႈ ႏွင့္ ဘုန္းတခိုးႀကီးမားမႈကို ေဖာ္ျပလိုေသာေၾကာင့္ တည္ေဆာက္ခဲ့သည္။

စစ္ပြဲမ်ားစြာကိုေအာင္ျမင္ၿပီး တ႐ုတ္ျပည္ႀကီးကို စည္း႐ုံးႏိုင္ေသာ ခ်င္ဘုရင္၏ စစ္တပ္ႀကီး ႏွင့္ စစ္ပြဲထဲတြင္ အသက္ေပါင္းမ်ားစြာ

စေတးခဲ့သည္ စစ္သည္ေတာ္၊ အေစအပါး ႏွင့္ မႉးမတ္အရာရွိမ်ား တို႔ကို အမွတ္ရေစလိုေသာေၾကာင့္ ဂုဏ္ျပဳအစားထိုး တည္ေဆာက္ထားခဲ့သည္။

႐ုပ္ထုမ်ားထဲတြင္ ထူးရွားေသာ ျမင္းစစ္ရထားတြဲေၾကး႐ုပ္ထု ၂ ခုရွိသည္။ ခ်င္ဘုရင္ အုတ္ဂူ၏ အေနာက္ဖက္ မီတာ ၂၀ ခန႔္ ၁၉၈၀

ဒီဇင္ဘာလတြင္ အားသြင္ခြန္စိုက္ကာ တူးေဖာ္ခဲ့ၾကသည္။ ရထားတြဲသည္ အစိတ္အပိုင္းေပါင္း ၃၄၀၀ေက်ာ္ခန႔္ ဖြဲ႕စည္းထားၿပီး

ျမင္းေလးေကာင္းမွ ေျပးဆြဲထားသည္။ ရထားတြဲသည္ အလ်ား ၃.၁၇ မီတာ၊ အနံ ၁.၀၆ မီတာ ရွည္သည္။

ျမင္း႐ုပ္ထုမွာ ၆၅ မွ ၆၇ စင္တီမီတာ ခန႔္ျမင့္ၿပီး ၁၂၀ စင္တီမီတာ ရွည္လ်ားသည္။ စစ္ရထားတြဲတစ္ခုလုံး၏ ေၾကးတန္ခ်ိန္မွာ ၁၂၃၄

ဂရမ္ ( ၂၇၂၀.၅ ေပါင္ ) အေလးခ်ိန္ ရွိသည္။ ေၾကး႐ုပ္ထုလိုထင္ရေပမဲ့ တခ်ိဳ႕ေသာအစိတ္အပိုင္းကို ေ႐ႊ၊ေငြမ်ားျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားၿပီး အေလးခ်ိန္အားျဖင့္ ၇ ေပါင္ခန႔္ရွိသည္။

ေၾကးျမင္းစစ္ရထားတြဲ႐ုပ္ထုသည္ တ႐ုတ္ျပည္၏ေရွ႕အက်ဆုံးေသာ ေၾကး႐ုပ္ကလာပ္ျဖစ္ၿပီး ကမာၻေပၚရွိ အႀကီးဆုံးေရွးေဟာင္း ေၾကးထည္ပစၥည္း ဟု သတ္မွတ္ခဲ့သည္။

႐ုပ္ထုမ်ားတည္ေဆာက္ပုံ

လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀၀၀ ေက်ာ္တြင္ ေခတ္မီလက္နက္ပစၥည္းမ်ား မရွိေသာေၾကာင့္ လူ႔လက္ဗလာျဖင့္သာ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

ယခုရွာေဖြေတြ႕ရွိထားေသာ ႐ုပ္ထုမွာ ၈၀၀၀ ေက်ာ္ခန႔္ ရွိၿပီး ၎႐ုပ္ထုမ်ားကို လူေပါင္း ၇ သိန္းေက်ာ္ခန႔္ လုပ္အားကိုသုံးကာ

ႏွစ္ေပါင္း ၄၀ ၾကာ ျပဳလုပ္တည္ေဆာက္ခဲ့သည္။ ႐ုပ္ထုတစ္ခုစီေအာက္တြင္ ပန္းပုဆရာမ်ား၏ နာမည္ကို ထြင္းထုထားခဲ့သည္။

ျပဳလုပ္ပုံမွာ အဆင့္ဆင့္ ရွိၿပီး ႐ုပ္ထုကို အပိုင္းအပိုင္းလိုက္ ဦးစြာျပဳလုပ္ၿပီးမွ တပ္ဆင္သည္။ တပ္ဆင္ၿပီးေနာက္ ပန္းပုဆရာ

စိတ္ႀကိဳက္ အေခ်ာျပန္လည္မြန္မံကာ ၾကာရွည္စြာတည္တံခိုင္ၿမဲေအာင္ မီးဖုတ္သည္။ ေနာက္ဆုံးတြင္ ေဆးေရာင္ပန္းခ်ီျခယ္သ သည္။

ရွာေဖြေတြ႕ရွိပုံ

တာရာဂိုဒါ႐ုပ္ထုႀကီးကိုရွာေဖြေတြ႕ရွိျခင္းသည္ ၂၀ရာစု ေရွ႕ေဟာင္းသုေတသနရွာေဖြမႈ၏ အႀကီးမားဆုံးေသာ ေအာင္ျမင္မႈႀကီးတစ္ရပ္ျဖစ္သည္။

၁၉၇၄ ခုႏွစ္တြင္ လယ္သမားတစ္ဦးက ေရတြင္းတူးရာမွ ေတြ႕ရွိခဲ့သည္။ ႏွစ္ေပါင္း၂၀၀၀ေက်ာ္ ေျမႀကီးထဲတြင္ ျမႇဳပ္ႏွံထားေသာ

တာရာဂိုဒါ႐ုပ္ထုမ်ားကို ၁၉၇၆ တြင္ ရွာေဖြမႈမ်ားကို အပိုင္း ၃ ပိုင္းခြဲကာ တူးေဖာ္ေဆာင္႐ြက္သည္။ တူးေဖာ္ေတြ႕ရွိမႈသည္ တ႐ုတ္လူမ်ိဳးမ်ားႏွင္

တစ္ကမာၻလုံးအတြက္ တန္ဖိုးမျဖတ္ႏိုင္ေသာ အေမႊအႏွစ္ႀကီးျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ၁၉၈၇ ခုႏွစ္တြင္ UNESCO မွ World Cultural Heritage Site

ကမာၻ႔ယဥ္ေက်းမႈအေမႊအႏွစ္ထိန္းသိမ္းေရးေနရာ အျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့သည္။ ကမာၻ႔အႀကီးဆုံး ေရွးေဟာင္းသုေတသနပညာရပ္ဆိုင္ရာ

ေလ့လာေရးဆိုဒ္ႀကီးတစ္ခုလည္းျဖစ္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္ ခ်င္ဘုရင္၏ ဂူသခ်ိဳင္းကိုမူ ယခုအထိ တူးေဖာ္ဖြင့္လွစ္ျခင္းမရွိေသးေပ။

အေၾကာင္းရင္းမွာ ေၾကးဝါးေရာင္ စစ္သား႐ုပ္မ်ားမွာ တူေဖာ္ၿပီး မ်ားမၾကာမီပင္ အေရာင္မ်ားေမွးမွိန္ကုန္ေသာေၾကာင့္ ေရရွည္ထိန္းသိမ္းျခင့္အလို႔ငွာ

အခ်ိဳေနရာမ်ားအား မတူးေဖာ္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဘီစီ ၂၀၀ ဝန္းက်င္ ခ်င္မင္းဆက္လက္ထက္က ဝတ္စားဆင္ယင္ပုံေတြကို ဒီ႐ုပ္တုေတြမွာျမင္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။

လက္ရွိအခ်ိန္မွာေတာ့ တူးေဖာ္ရရွိတဲ့ေနရာမွာပဲ ျပတိုက္အျဖစ္ဖြင့္လွစ္ထားရွိပါတယ္။ ဒီေနရာကိုေရာက္ရင္ စစ္သား႐ုပ္တုေပါင္း

၈၀၀၀ေက်ာ္ ၊ ျမင္းစစ္သည္ေပါင္း ၅၂၀ေက်ာ္ နဲ႔ ျမင္းရထားေပါင္း ၁၅၀ ကိုေတြ႕ရမွာပဲျဖစ္ပါတယ္။

Unicode

ဒီလိုအံမခန်းတဲ့ စစ်သည်တော်တွေဟာ တရုတ်နိုင်ငံ ရှီအန်းမြို့ လီရှန်းတောင်ပေါ်မှာရှိတဲ့ ပထမဆုံးတရုတ်အင်ပါယာရဲ့ ချင်ဧကရာဇ် Qin Shi Huang ရဲ့

ဂူသင်္ချိုင်းမှာရှိပါတယ်။ ချင်ဧကရာဇ် တမလွန်ဘဝမှာ အစောင့်အရှောက်တွေနဲ့ စစ်သည်တော်တွေနဲ့ ပြည့်စုံစေဖို့ သူ့ရဲ့အုတ်ဂူဘေးမှာ

ဒီစစ်သည်တော်ရုပ်တွေကို မြုပ်နှံထားခဲ့ကြတာဖြစ်ပါတယ်။ ချင်စီဟွင် (Qin Shihuang) ဘုရင်ဟာ ကွဲပြားနေသောတိုင်းပြည် အသီးသီးကို

သိမ်းပိုက်စည်းရုံးနိုင်ပြီး တရုတ်ပြညရဲ့ပထမအင်ပါယာ ချင်မင်းဆက်ခေတ် Qin Dynasty (221–207 BC) ကိုစတင်တည်ထောင်ခဲ့သော ဘုရင်လည်းဖြစ်ပါတယ်။

အင်အားကြီးမားတဲ့ ချင်မင်းဆက်ရဲ့ တာရာကိုတာစစ်သည်တော်(Terracotta Army) ရုပ်တွေကို ရွံ့တွေနဲ့စီမံဖန်တီးခဲ့တာပဲဖြစ်ပါတယ်။

စစ်သည်များ ၊ သူရဲကောင်းများ ၊ စစ်တပ်ဖွဲ့စည်းပုံ ၊ စစ်ယာဉ်များ အစရှိတာတွေကို ဖန်တီးထားခဲ့တာပါ။

ဒီလိုဆောက်လုပ်ဖန်တီးရာမှာ လူအင်အား ၇သိန်းကျော်ကို သုံးခဲ့ရပြီး အချိန် နှစ်ပေါင်း ၄၀တောင်ကြာမြင့်ခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

တည်ဆောက်ခဲ့သည့်အကြောင်းရင်း

ပထမအင်ပါယာကြီးချင်မင်းဆက်သည် သူ့၏တမလွန်ဘဝတွင် ဘုန်းတခိုး အခြံအရံ စစ်သည်တော်များနှင့်ပြည့်စုံလိုသောကြောင့်

ယခုရှိသော စစ်သည်စစ်တပ်အတိုင်း တည်ဆောက်ကာ သူ၏အုတ်သချိုင်းအနားတွင် မြှုပ်နှံရန်အမိန့်ပေးခဲ့သည်။

သူ၏အင်ပါယာ ကြီးကျယ်ခမ်းနားမှု နှင့် ဘုန်းတခိုးကြီးမားမှုကို ဖော်ပြလိုသောကြောင့် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။

စစ်ပွဲများစွာကိုအောင်မြင်ပြီး တရုတ်ပြည်ကြီးကို စည်းရုံးနိုင်သော ချင်ဘုရင်၏ စစ်တပ်ကြီး နှင့် စစ်ပွဲထဲတွင် အသက်ပေါင်းများစွာ

စတေးခဲ့သည် စစ်သည်တော်၊ အစေအပါး နှင့် မှူးမတ်အရာရှိများ တို့ကို အမှတ်ရစေလိုသောကြောင့် ဂုဏ်ပြုအစားထိုး တည်ဆောက်ထားခဲ့သည်။

ရုပ်ထုများထဲတွင် ထူးရှားသော မြင်းစစ်ရထားတွဲကြေးရုပ်ထု ၂ ခုရှိသည်။ ချင်ဘုရင် အုတ်ဂူ၏ အနောက်ဖက် မီတာ ၂၀ ခန့် ၁၉၈၀

ဒီဇင်ဘာလတွင် အားသွင်ခွန်စိုက်ကာ တူးဖော်ခဲ့ကြသည်။ ရထားတွဲသည် အစိတ်အပိုင်းပေါင်း ၃၄၀၀ကျော်ခန့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး

မြင်းလေးကောင်းမှ ပြေးဆွဲထားသည်။ ရထားတွဲသည် အလျား ၃.၁၇ မီတာ၊ အနံ ၁.၀၆ မီတာ ရှည်သည်။

မြင်းရုပ်ထုမှာ ၆၅ မှ ၆၇ စင်တီမီတာ ခန့်မြင့်ပြီး ၁၂၀ စင်တီမီတာ ရှည်လျားသည်။ စစ်ရထားတွဲတစ်ခုလုံး၏ ကြေးတန်ချိန်မှာ ၁၂၃၄

ဂရမ် ( ၂၇၂၀.၅ ပေါင် ) အလေးချိန် ရှိသည်။ ကြေးရုပ်ထုလိုထင်ရပေမဲ့ တချို့သောအစိတ်အပိုင်းကို ရွှေ၊ငွေများဖြင့် ပြုလုပ်ထားပြီး အလေးချိန်အားဖြင့် ၇ ပေါင်ခန့်ရှိသည်။

ကြေးမြင်းစစ်ရထားတွဲရုပ်ထုသည် တရုတ်ပြည်၏ရှေ့အကျဆုံးသော ကြေးရုပ်ကလာပ်ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာပေါ်ရှိ အကြီးဆုံးရှေးဟောင်း ကြေးထည်ပစ္စည်း ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

ရုပ်ထုများတည်ဆောက်ပုံ

လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၀၀၀ ကျော်တွင် ခေတ်မီလက်နက်ပစ္စည်းများ မရှိသောကြောင့် လူ့လက်ဗလာဖြင့်သာ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

ယခုရှာဖွေတွေ့ရှိထားသော ရုပ်ထုမှာ ၈၀၀၀ ကျော်ခန့် ရှိပြီး ၎င်းရုပ်ထုများကို လူပေါင်း ၇ သိန်းကျော်ခန့် လုပ်အားကိုသုံးကာ

နှစ်ပေါင်း ၄၀ ကြာ ပြုလုပ်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ရုပ်ထုတစ်ခုစီအောက်တွင် ပန်းပုဆရာများ၏ နာမည်ကို ထွင်းထုထားခဲ့သည်။

ပြုလုပ်ပုံမှာ အဆင့်ဆင့် ရှိပြီး ရုပ်ထုကို အပိုင်းအပိုင်းလိုက် ဦးစွာပြုလုပ်ပြီးမှ တပ်ဆင်သည်။ တပ်ဆင်ပြီးနောက် ပန်းပုဆရာ

စိတ်ကြိုက် အချောပြန်လည်မွန်မံကာ ကြာရှည်စွာတည်တံခိုင်မြဲအောင် မီးဖုတ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဆေးရောင်ပန်းချီခြယ်သ သည်။

ရှာဖွေတွေ့ရှိပုံ

တာရာဂိုဒါရုပ်ထုကြီးကိုရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်းသည် ၂၀ရာစု ရှေ့ဟောင်းသုတေသနရှာဖွေမှု၏ အကြီးမားဆုံးသော အောင်မြင်မှုကြီးတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။

၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် လယ်သမားတစ်ဦးက ရေတွင်းတူးရာမှ တွေ့ရှိခဲ့သည်။ နှစ်ပေါင်း၂၀၀၀ကျော် မြေကြီးထဲတွင် မြှုပ်နှံထားသော

တာရာဂိုဒါရုပ်ထုများကို ၁၉၇၆ တွင် ရှာဖွေမှုများကို အပိုင်း ၃ ပိုင်းခွဲကာ တူးဖော်ဆောင်ရွက်သည်။ တူးဖော်တွေ့ရှိမှုသည် တရုတ်လူမျိုးများနှင်

တစ်ကမ္ဘာလုံးအတွက် တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်သော အမွှေအနှစ်ကြီးဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် UNESCO မှ World Cultural Heritage Site

ကမ္ဘာ့ယဉ်ကျေးမှုအမွှေအနှစ်ထိန်းသိမ်းရေးနေရာ အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရပ်ဆိုင်ရာ

လေ့လာရေးဆိုဒ်ကြီးတစ်ခုလည်းဖြစ်ပါတယ်။ သို့သော် ချင်ဘုရင်၏ ဂူသချိုင်းကိုမူ ယခုအထိ တူးဖော်ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသေးပေ။

အကြောင်းရင်းမှာ ကြေးဝါးရောင် စစ်သားရုပ်များမှာ တူဖော်ပြီး များမကြာမီပင် အရောင်များမှေးမှိန်ကုန်သောကြောင့် ရေရှည်ထိန်းသိမ်းခြင့်အလို့ငှာ

အချိုနေရာများအား မတူးဖော်ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ဘီစီ ၂၀၀ ဝန်းကျင် ချင်မင်းဆက်လက်ထက်က ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံတွေကို ဒီရုပ်တုတွေမှာမြင်ရမှာဖြစ်ပါတယ်။

လက်ရှိအချိန်မှာတော့ တူးဖော်ရရှိတဲ့နေရာမှာပဲ ပြတိုက်အဖြစ်ဖွင့်လှစ်ထားရှိပါတယ်။ ဒီနေရာကိုရောက်ရင် စစ်သားရုပ်တုပေါင်း

၈၀၀၀ကျော် ၊ မြင်းစစ်သည်ပေါင်း ၅၂၀ကျော် နဲ့ မြင်းရထားပေါင်း ၁၅၀ ကိုတွေ့ရမှာပဲဖြစ်ပါတယ်။